Woorden schieten tekort...

13 Mei 2000...
Voor velen staat deze datum voor altijd in het geheugen gegrift.
Op die dag verloor de brandweer Paul Gremmen, Theo Hesselink, Hans van der Molen en Gerard Oude Nijeweme van het korps Enschede bij een enorme explosie van een vuurwerkopslag.
Ons korps bracht met een delegatie van veertien man een laatste groet bij de crematie van Paul Gremmen.
Een impressie van hoe ik deze zeer indrukwekkende dag beleefd heb...

De dag van de ramp had toevallig ook mijn ploeg dienst. Net als de jongens in Enschede kwamen wij ´s ochtends om acht uur in dienst. Wij hoorden de eerste berichten over de ramp op het radiojournaal van vijf uur ´s middags. Men sprak toen over een explosie van een vuurwerkopslag waarbij vermoedelijk drie doden waren gevallen. Om zes uur zagen wij de omvang van de ramp op televisie, en hoorden over de vermiste collega`s in Enschede. Iedereen werd stil, hèèl stil...
Ik dacht nog, verdomme, die zijn net als ons vanochtend om acht uur begonnen, en hebben om twaalf uur ook gezamenlijk gegeten, en...
De hele avond hebben we aan de buis gekluisterd gezeten.

Ook de verdere week hielden de gebeurtenissen in Enschede ook bij ons de gemoederen bezig. Je leeft mee met de jongens daar, denkt terug aan bepaalde situaties die je zelf meegemaakt hebt, noem maar op.
In de loop van de week ontvingen we een fax uit Enschede met een uitnodiging de crematie van Paul Gremmen bij te wonen.
In verband met de verwachte massale belangstelling vanuit het gehele land van brandweerkorpsen  werden de brandweerregio's over de vier begrafenissen/crematies verdeeld.

De dag van de crematie van Paul Gremmen had ik dienst, doch ik werd in de gelegenheid gesteld mee te gaan naar Enschede aangezien er genoeg mensen in dienst waren. Terwijl de rest van de ploeg de gebruikelijke corveewerkzaamheden van de vrijdagmorgen aan het uitvoeren waren, heb ik ondertussen alvast twee dienstauto's in gereedheid gebracht voor de reis naar Enschede. Ik moet eerlijk bekennen dat ik de spanning langzaam aan voelde stijgen naarmate het vertrek naar Enschede naderde.
Ik heb nog niet zo veel begrafenissen meegemaakt (gelukkig) en had al helemaal geen vermoeden wat ik van zo'n aangrijpende gebeurtenis als in Enschede moest verwachten.

De reis naar Enschede verliep voorspoedig. Naarmate we de stad naderde namen we steeds meer waar van de ramp. Vlaggen halfstok, mensen die onze voertuigen helemaal nakeken, enfin, vul zelf maar in. We moesten verzamelen op een zogenaamde P+R parkeerplaats aan de rand van de stad.
Daar stonden reeds vele brandweervoertuigen uit het gehele land. Bussen stonden klaar om ons naar een kerk in Enschede-Zuid te brengen, waar de plechtigheid voor Paul plaats zou vinden. Bij het zien van dit alles, en de vele geüniformeerde collega's kreeg ik al spontaan kippevel.

Dat kippevel veranderde aangekomen bij de kerk in koude rillingen, een lange haag met brandweermensen stond aan weerszijden van de weg die naar de kerk voert. Enorm indrukwekkend. De kerk word omgeven door diverse hoge flats waar vele mensen op de galerijen stonden te kijken.
Wij sloten ons aan in de rij.
Na circa twintig minuten arriveerde de begrafenisstoet bij de kerk onder politiebegeleiding. De vrouw en kinderen van Paul stapten uit één van de volgwagens en liepen de kerk binnen. Op dat moment voelde ik een brok in mijn keel. De kinderen zijn nog zo jong, en moeten verder zonder vader, zo gemeen, zo oneerlijk...

De kist werd naar binnen gedragen door Paul's collega's, netjes zoals dat hoort. Wij bleven buiten, de kerk was vol en wij konden de plechtigheid op beeldschermen buiten volgen.
Op het moment dat de eerste woorden gesproken werden, begon het enorm te regenen. Diverse buurtbewoners brachten ons paraplu's, zodat wij niet nat werden. De saamhorigheid was duidelijk voelbaar.

Floris, een familielid van Paul hield een toespraak. Hij vertelde hoe gedreven Paul was in zijn vak. Ik hoor Floris nog zeggen hoe trots hij regelmatig aan mensen vertelde over zijn oom die brandweerman is. Een hele mooie toespraak.

Ook loco-burgemeester Helder sprak mooie woorden voor Paul, de emotie duidelijk hoorbaar in zijn stem.
Commandant Groos van Enschede vertelde onder andere hoe Paul urenlang met zijn zoontje met de Lego kon spelen. Op dat moment knapte er bij mij iets vanbinnen.

Na circa een uur was de plechtigheid afgelopen en werd Paul naar de begrafeniswagen teruggedragen. Zo ongeveer het gehele korps van Enschede passeerde mij, er stonden bussen voor ze klaar om vervoerd te worden naar het crematorium. De ellende en emoties waren duidelijk van hun gezichten af te lezen. Ik wist niet goed waar ik kijken moest.

Nadat de stoet op gang was gekomen stapten ook wij met z´n allen in de diverse bussen, die voor ons klaar stonden. We werden naar Usselo vervoerd, alwaar de crematieplechtigheid zou plaatsvinden. 

In het crematorium werden we opgevangen in een grote zaal met een beelscherm, aangezien we natuurlijk niet met z'n allen in de aula pasten.
"Angie", van de Rolling Stones en "Time to say goodbye" van Andrea Bocceli werden gedraaid, velen om me heen konden de tranen niet meer de baas. Ook ik voelde mijn tranen brandden. Ik kende Paul wel niet persoonlijk, maar je voelt je toch één met elkaar, in deze doffe ellende, zo steekt de brandweer gewoon in elkaar... Mijn hart schreeuwde op het moment dat Mevrouw Gremmen en de kinderen een laatste groet brachten.
Ik vind het gewoon oneerlijk, zij zien elkaar nooit meer terug, het is zo hard, zo definitief. Hij zette zich zo in voor anderen, en heeft het met de dood moeten bekopen, net als zijn collega's...

Ook wij werden in de gelegenheid gesteld een laatste groet aan Paul te brengen. Achter en naast de kist stonden zijn collega's, ze keken strak voor zich uit. En voor de kist stond een lijstje met een foto van Paul. 
Echt een brandweerman als je de foto zo ziet.

Na het tekenen van het condoleanceregister verlieten we het crematorium.
We werden nog attent gemaakt door enkele leden van korps Enschede op de aanwezigheid van soep en broodjes op de parkeerplaats waar onze voertuigen stonden, zodat we niet met een lege maag terug hoefden te rijden. We bedankten ze voor de tip. 
"Nee, jullie bedankt voor de steun, echt geweldig" antwoordde een van hen terug en kneep in mijn bovenarm. Ik wist weer niet waar ik kijken moest.

Er waren ook korpsen uit onder andere Harderwijk, Den Haag en Amstelveen,  korpsen die ook een groot verlies geleden hebben.
Zo ver ik begrepen heb hebben zij geholpen bij het in goede banen leiden van de begrafenissen en andere zaken die om de hoek komen kijken bij een gebeurtenis als deze. Dat vindt ik ècht tof.

Zo'n gebeurtenis als deze zet je toch aan het denken. Je ziet gewoon zo veel vergelijkbare dingen. Bijvoorbeeld dat Diana, de vrouw van Paul met de kinderen kort voor de ramp nog even op de kazerne was langs geweest. 
Dat komt bij ons ook regelmatig voor op zaterdagmiddag.

Je wordt door zo'n gebeurtenis als deze in ieder geval weer met beide benen op de grond gezet. Ik besef nu meer dan ooit dat ook ons het noodlot kan treffen, ons vak is er duidelijk een met vele risico's, die je soms gewoon niet kan vermijden.
Sommige kranten schrijven alweer over een verkeerde inzet van de brandweer, of hoe het anders had gemoeten, het gebruikelijke gezanik.
Zij hebben gemakkelijk praten, zij kunnen nadenken over wat ze eens zullen gaan schrijven, wij hebben vaak maar enkele seconden om beslissingen te nemen.
Brandweermensen staan dag en nacht klaar voor de maatschappij. Maar als de trend zich voorzet elke keer de brandweer maar weer de zwarte piet toe te spelen denk ik dat velen zich nog wel eens achter hun oren krassen, of zij nog wel zo nodig al hun vrije tijd op moeten offeren of levens moeten wagen. Zo zie ik het...