Brandweer Helmond ( www.brandweerhelmond.nl )

In het zuidoosten van de provincie Brabant ligt Helmond. Helmond is de centrumgemeente van de Peel en ligt 10 kilometer ten oosten van Eindhoven. De Helmonders staan bekend als de "kattemeppers" (carnaval) en de voetbalclub Helmond Sport heeft er zijn honk. Maar Helmond heeft natuurlijk meer te bieden. De plaats is uitgegroeid tot een dynamische stad met veel werkgelegendheid. Een portret van de hedendaagse brandweer Helmond...

Complete korps Helmond (Foto B en C fotografie Helmond)

DE STAD OP ZICH

Helmond is van oudsher een echte industriestad. Al in de middeleeuwen kwam Helmond in de analen voor als centrum van nijverheid. Met name de textielnijverheid zou in de negentiende eeuw in Helmond een hoge vlucht nemen. Naast de textiel, die in Helmond niet alleen is blijven bestaan, maar die zelfs een nieuw leven is begonnen, hebben zich in de afgelopen decennia ook veel andere industriële sectoren ontwikkeld.
Nu, in de 21e eeuw is Helmond dan ook een veelzijdige industriestad met circa 2200 bedrijven die samen werk bieden aan zo'n 29.000 mensen. Behalve werkstad is Helmond ook als woonstad van betekenis. In 1976 werd de gemeente aangewezen als groeistad. De stad kreeg de ruimte om zich te vernieuwen en uit te breiden. Nu, meer dan twintig jaar later, is er nog steeds geen einde gekomen aan deze ontwikkeling. Onlangs kwam er nog een nieuwe wijk gereed, Dierdonk, geheel in de stijl van een tuindorp uit de jaren dertig. Momenteel wordt er in het westen van de stad gebouwd aan een andere nieuwe wijk, Brandevoort, in de vorm van een oud vestingstadje.
Maar ook in het centrum van de stad zit men niet stil. Helmond heeft in velerlei opzicht een centrumfunctie. Winkelcentra, sportfaciliteiten, sociale en culturele voorzieningen zijn ruimschoots aanwezig. Er wordt momenteel hard gewerkt aan vernieuwing en uitbreiding van de binnenstad. 
Zo komt er een nieuwe bioscoop bij en wordt de omgeving van het oude kanaal dat door de binnenstad stroomt volledig opgeknapt.

Van oost naar west loopt dwars door de stad de drukke spoorlijn Eindhoven-Venlo en de zeer drukke provinciale weg N-270. Van noord naar zuid wordt Helmond doorkruist door de Zuid Willemsvaart, een kanaal tussen Den Bosch en Weert en de parallel daaraan gelegen provinciale weg N266.
Verder ten zuiden van de stad ligt de A67, de snelweg van Antwerpen naar Duitsland. Ten opzichte van deze transportaders en België, Duistland, Nederland en Luxemburg is Helmond zeer aantrekkelijk gelegen voor handel en industrie.

Het inwoneraantal van de stad bedraagt thans zo`n 80.000 inwoners, maar de magische 100.000 zal waarschijnlijk niet al te lang meer op zich laten wachten.

Beeld boven hoofingang kazerne (Foto Brw Helmond)

DE RISICO'S

Het spreekt voor zich dat de transportaders, de industrie en het oudere stadsgedeelte extra risico's met zich meebrengen. Ook is er binnen de gemeente en in de omgeving nogal wat bos en heide aanwezig. Brandveiligheidstechnisch gezien geldt voor Helmond een zogenaamd C-brandrisico (oude norm). Er is voor de brandweer dan ook genoeg te doen hetgeen blijkt uit het aantal meldingen in 1999, bijna duizend stuks. In 1998 werd Helmond getroffen door een van de grootste branden in haar bestaan; Een grote brand verwoestte een enorm chemisch bedrijf op een der industrieterreinen.

Grote Brand chemisch bedrijf 1998 (Foto T vd Meulenhof)

HET KORPS

Helmond maakt deel uit van de regionale brandweer Zuid-Oost Noord-Brabant. Binnen deze regio is Helmond hoofdsteunpunt voor het oostelijk deel van de regio.
Eindhoven is centrumgemeente van de regio en daar is tevens de regionale alarmcentrale gevestigd. 
De Helmondse brandweer is van oudsher een korps dat zich het best laat omschrijven als gemoedelijk, gezellig, maar toch daadkrachtig.
Het korps bestaat uit 39 beroepskrachten, waarvan 25 in de 24-uursdienst alsmede een 40-tal vrijwilligers.
De eerste uitruk binnen Helmond wordt verzorgd door de beroepskrachten in 24-uursdienst. Ze werken in een rooster dat neerkomt op 24 uur op en 48 uur af.
Behalve de medewerkers in deze continudienst is er nog een veertiental personen werkzaam in de dagdienst. Zij houden zich bezig met preventie, preparatie, Arbo-extern en diverse andere brandweeraangelegenheden
Bovendien kan er worden teruggevallen op een veertigtal vrijwilligers, die in drie ploegen verdeeld zijn. Elke ploeg heeft een week lang consignatiedienst.
Er wordt ook zo nu en dan, als door ziekte of verlof een beroepsploeg onderbezet raakt, door de vrijwilligers een 24-uursdienst meegedraaid. De vrijwilligers oefenen op maandagavond en nemen ook fanatiek deel aan diverse brandweerwedstrijden. 
Tenslotte beschikt Helmond sinds kort over een jeugdbrandweer. Een tiental jongens maakt er momenteel deel van uit. De jongeren worden door diverse jeugdleiders wegwijs gemaakt in de brandweerwereld.

Kazerne Helmond (Foto R Kuyt)

HUISVESTING

Tot 1984 was de brandweer gehuisvest aan de Torenstraat in de Helmondse binnenstad. Daar beschikte men over een oude fabriekshal, die weliswaar veel ruimte bood aan de voertuigen, maar slechts over een uitrit beschikte.
In dat jaar werd het pand van de voormalige garage Van de Vorst aan de Deurneseweg betrokken, nadat dit geheel was aangepast als brandweerkazerne.
Sindsdien beschikt de Helmondse Brandweer over een fraai en ruim gebouw, gesitueerd aan de drukste doorgaande weg van de stad. Vanuit deze locatie kunnen alle wijken en industrieterreinen van de stad vlot bereikt worden. De uitrukkende brandweereenheden kunnen de verkeerslichten voor de kazerne beïnvloeden, hetgeen een snelle uitruk bevordert.
Het hart van het gebouw is de ruime remise, waar alle voertuigen staan opgesteld.
In de oostzijde van het gebouw bevinden zich de kantoren, de instructieruimten, de receptie en de kantine. Op de eerste verdieping ligt het woon/slaapgedeelte van de 24-uursdienst. Aan de westkant zijn een autowerkplaats, een sportzaal, de persluchtwerkplaats, een timmerwerkplaats, het korpsmuseum (!) en de omkleedruimte van de vrijwilligers te vinden. Verder is er nog een ruim achterterrein met persluchtoefenruimtes, klimtoren, milieuvriendelijke stookplaats en diverse opslagruimten.

Snelle hulp vereist!!! (Foto R. Kuyt)

UITRUKPROCEDURES

Zoals hiervoor vermeld wordt de eerste uitruk verzorgd door de gekazerneerde bezetting. Als de omvang van de inzet dit vereist, er een tweede melding binnenkomt of als er wordt uitgerukt  naar bepaalde risico-objecten worden de vrijwilligers meegealarmeerd. 
In de dagsituatie wordt de dienstdoende vrijwilligersploeg gealarmeerd en tevens een speciaal samengestelde ploeg van mensen die overdag beschikbaar zijn. 
's Avonds en in de nachtelijke uren hoeft deze ploeg niet meegealarmeerd te worden, omdat de opkomst dan voldoende is.
In het kader van de nieuwe brandweerzorgnorm, waaraan ook de regio Zuid-Oost Noord-Brabant voldoet, zijn er nieuwe operationele grenzen vastgesteld. Dit wil zeggen dat er niet meer gekeken wordt naar gemeentegrenzen, maar dat het brandweerkorps dat het snelst ter plaatse kan zijn gealarmeerd wordt. Zo rijdt de brandweer van Helmond op diverse plaatsen in de buurt als tweede tankautospuit en verzorgt het korps bijvoorbeeld de eerste uitruk in een klein gebied van de gemeente Deurne. Omgekeerd geldt dit ook voor bepaalde delen van Helmond, die nu door een ander korps bediend worden.
Diverse plaatsen in de omgeving die niet over een hulpverleningsvoertuig beschikken kunnen rekenen op de assistentie van Helmond.
En dan is er nog het zogenaamde Coba-plan in de regio.
"Coba" wil zeggen Coördinatie OngevalsBestrijding Autosnelwegen
Dit plan is speciaal ontwikkeld om zo adequaat mogelijke hulp te verlenen op autosnelwegen.
Daarbij wordt bijvoorbeeld altijd langs beide rijrichtingen van een snelweg aangereden en wordt er bij een vrachtwagenbrand op voorhand een schuimblusvoertuig meegestuurt.
Ook Helmond heeft binnen haar verzorgingsgebied bepaalde stukken snelweg waarvoor dit plan geldt.

Duiken, een van de specialismen (Foto BRW Helmond)

SPECIALISMEN

Binnen de regio Zuid-Oost Noord-Brabant heeft Helmond twee specialismen opgedragen gekregen: het (brandweer)duiken en het optreden bij ongevallen met gevaarlijke stoffen (gaspakinzet). Elke beroepskracht jonger dan vijfenveertig jaar is duiker en is verplicht om jaarlijks minimaal tien oefenduiken te maken om zijn vaardigheden op peil te houden.
Het Helmondse duikteam hoeft niet over werk te klagen: in 1998 werd bijna veertig maal een beroep gedaan voor duikassistentie in stad en regio. 
In de regio Zuid-Oost Noord-Brabant bedient Helmond het oostelijk deel van de regio en het team van Eindhoven het westelijk deel. 
Bij een incident binnen de regio waarbij de inzet van gaspakken vereist is, wordt Helmond in principe ook altijd ingezet. In het oostelijk deel van de regio doet Helmond een eerste inzet en zorgt het Eindhovense team voor decontaminatie (ontsmetting). In het westelijk deel van de regio is dit precies omgedraaid.

De 885 en de 870 (Foto's R. Kuyt)

MATERIEEL

Het materieel van de Helmondse brandweer mag gezien worden.
Als eerste uitrukvoertuig is er een DAF FFV 75 met Rosenbauer opbouw (type TS Hedel) in dienst. Dit voertuig is ingericht voor een bezetting van 6 personen en is bepakt met allerlei materialen die voor de eerste uitruk een vereiste zijn. Het voertuig beschikt ook over behoorlijk arsenaal aan hulpverleningsgereedschap, waaronder een Lucas redset. Ook een zogenaamde overdrukventilator ontbreekt niet. Dit voertuig, roepnummer H830, is bovendien geschikt voor bosbrandbestrijding en beschikt over een watertank met 2400 liter.
De brandweer Helmond richt overigens haar eigen voertuigen geheel zelf in. De opbouwfabrikant levert de voertuigen dus "kaal" aan. Als tweede tankautospuit staat eveneens een DAF FFV75 uitrukgereed. Dit voertuig, de H831, is opgebouwd met een standaard Kronenburgopbouw. De bepakking is nagenoeg gelijk aan die van het eerste uitrukvoertuig en dus ook geschikt voor bosbrandbestrijding. In dit voertuig is plaats voor een bezetting van 9 man.
Verder zijn er nog twee iets oudere tankautospuiten in dienst; de H820, een DAF FF1700 met een 1500 liter watertank en de H821, een DAF FF2100 met 2000 liter water en een schuimvormend middeltank van 200 liter. Ook deze twee voertuigen zijn door Kronenburg opgebouwd.
Behalve deze vier tankautospuiten beschikt het Helmondse korps over een tweetal redvoertuigen; Een DAF FF2200 autoladder met een volautomatische 30 meter ladderpakket met zelfoprichtende korf, gebouwd door Riffaud en met het roepnummer H850, alsmede een door MMD gebouwde driearmige knikmasthoogwerker op een DAF FF2200 chassis, met het roepnummer H851. Dit laatste voertuig wordt binnenkort vervangen door een 28 meter Hilton-Hoogwerker op een Daf FFV85 chassis, met meedraaiend achterstel.
Het duikteam beschikt over een Volkswagen LT45 waterongevallenwagen met als roepnummer H880. Bij een uitruk voor een waterongeval wordt een trailer met boot aangekoppeld.
Ook dit voertuig wordt vervangen, door een Iveco Turbo Daily.
De gemeentelijke brandweer beschikt verder over een tweedehands Unimog-vrachtwagen voor ondersteuning bij diverse klussen, een Volvo 440 dienstauto voor diverse taken en twee Ford Galaxy's die als ROGS/OVD voertuig dienst doen.
Ook door de regionale brandweer is er het nodige materieel in Helmond gestationeerd;
Allereerst is er een groot hulpverleningsvoertuig , HV1, de H870.
Dit voertuig, een DAF FFV75 met Kronenburg opbouw en een hydraulische Palfinger kraan, is uitgerust met een uitgebreid pakket aan hulpverleningsgereedschap, zoals een vloeistofongevallenpomp, gaspakken, hydraulisch redgereedschap (Lucas) en een grote mast met schijnwerpers. Behalve in Helmond verzorgt dit voertuig in diverse gemeenten de eerste uitruk bij verkeersongevallen.
Een zware DAF FF95 met een LeeBur haakarminstallatie zorgt voor het transport van de drie in Helmond gestationeerde haakarmbakken. Dit zijn een bak met zwaar specialistisch hulpverleningsgereedschap, een normale hulpverleningscontainer (een huifopbouw met twee scharnierende zijwanden) en een schuimblusunit.
Die is vooral bestemd voor de inzet op de autosnelwegen en beschikt over een tank met 4000 liter schuimvormend middel en 4000 liter water.
De schuimblusunit staat standaard uitrukgereed op het haakarmvoertuig.
Dit regionale materieel wordt bemenst door personeel van de brandweer Helmond.
Alle medewerkers van de uitrukdienst gaan gekleedin een tweedelig Nomex uitruktenue met een Drager ademhelm en Arbolaarzen.

Klaar om te vertekken (Foto R Kuyt)

TOEKOMST

De uitbreiding van de stad zorgt er ook voor dat het aantal uitrukken bijna elk jaar weer toeneemt. Omdat de eerste uitruk momenteel nog onderbezet is, is het de bedoeling dat de eerste uitruksterkte binnen nu en twee jaar wordt uitgebreid van een minamale bezetting van zes naar acht personen.
Bovendien moeten een aantal bureaufunctie's, zoals het bedrijfsbureau, de pro-actie/preventie, de preparatie etc. verder worden versterkt.
Ook over een tweede brandweerpost, in de toekomstige wijk Brandevoort, wordt  momenteel gespeculeerd. Deze plannen moeten overigens nog verder uitgewerkt worden, maar dat men in Helmond niet stil zit, heeft u nu waarschijnlijk wel gelezen!!!